Portal nr 1 w powiecie bolesławieckim
BolecFORUM Nowy temat
Okruszki Historii
28 kwietnia 2026r. godz. 12:33, odsłon: 2546, Dariusz Gołębiewski

"Niech ich prochy spoczywają w pokoju" - w parku na Garncarskiej wyeksponowano historyczną pamiątkę

Jak się okazuje, w parku, który kiedyś był cmentarzem, wciąż istnieją wyraźne ślady po jego wielowiekowej historii.
Odsłonięty głaz cmentarny przy ul. Garncarskiej
Odsłonięty głaz cmentarny przy ul. Garncarskiej (fot. Dariusz Gołębiewski)

Niedawno w parku przy ulicy Garncarskiej wzmocniono i zabezpieczono jedno z wejść na jego teren, ulokowane od strony ulicy Obrońców Helu. Przy tej okazji robotnicy odsłonili spod zarośli masywny kamień pamiątkowy, wykonany z piaskowca, na którym wyryto niemiecki napis SANFT RUHE IHRE ASCHE, oznaczający w języku polskim Niech ich prochy spoczywają w pokoju. Kamień zabezpieczono i ustawiono na murze oporowym, dzięki czemu każdy przechodzień może mu się bliżej przyjrzeć. 

Wyeksponowanie historycznego kamienia nastąpiło podczas prac budowlanych przy budowie nowego ciągu pieszo-rowerowego, prowadzonych przez Miejski Zakład Gospodarki Mieszkaniowej w Bolesławcu  Jest on pozostałością po znajdującym się tam przez wieki cmentarzu ewangelickim i pierwotnie - sądząc po treści wyrytej na nim inskrypcji - musiał zdobić wejście na teren tej historycznej nekropolii. 

Jak udało nam się ustalić w MZGMie, kamień pozostanie na swoim miejscu, stanowiąc pamiątkę wielowiekowej historii dawnego cmentarza. 

Nie wiadomo, kiedy dokładnie powstał ten kamień, jednak cmentarz w miejscu Parku Obrońców Helu istniał co najmniej od XV wieku. Przez wiele stuleci grzebano tam kolejne pokolenia mieszkańców Bolesławca, w tym wielu najbardziej zasłużonych mieszczan. Został zamknięty około 1900 roku, ponieważ zabrakło miejsc do zakładania nowych grobów. Zdewastowany po zdobyciu miasta przez Armię Czerwoną, przez trzy kolejne dekady był stopniowo plądrowany i szabrowany, aż w połowie lat siedemdziesiątych XX wieku ówczesna Miejska Rada Narodowa nakazała jego likwidację. 

Zniszczone nagrobki - także te z innych niemieckich cmentarzy w naszym powiecie - często wykorzystywano wtedy do budowy murów oporowych przy wielu ulicach naszego miasta. W niektórych takich miejscach, na przykład przy ulicach Asnyka i Kościelnej, wciąż są widoczne niemieckie napisy. 

Dariusz Gołębiewski
Dariusz Gołębiewski
współpracownik portalu i gazety Bolec.Info. Autor działu "Okruszki historii", historyk.

Kontakt z Redakcją: e-mail: redakcja@bolec.info - tel. +48 693-375-790
Oceń ten artykuł
Ten artykuł nie ma jeszcze ocen.
Aby oddać głos, zaloguj się.

"Niech ich prochy spoczywają w pokoju" - w parku na Garncarskiej wyeksponowano historyczną pamiątkę

~~pinio65 niezalogowany
1 maja 2026r. o 8:14
Może nie ma się czym chwalić, ale jako 11 letni chłopiec brałem udział wraz z siostrą i ojcem w czynie społecznym a może nawet partyjnym, zorganizowanym przez ZG Konrad - wiosną 1976 r. Z cmentarza robiono park. Drzewa i alejki były już gotowe. Wystarczyło rozplantować ziemię między byłymi nagrobkami i zasiać trawę...
0 Zgłoś do moderacji Odpowiedz
~~Płomienna Aralia niezalogowany
3 maja 2026r. o 5:28
Przerobić park na cmentarz
0 Zgłoś do moderacji Odpowiedz
~~Leoś niezalogowany
3 maja 2026r. o 8:51
~~Kirowy Bluszcz napisał(a): Cmentarz na pewno istniał jeszcze w latach 1975-79 i jeszcze później. Byłam uczennicą liceum ekonomicznego na ul.Komuny Paryskiej. Na zajęciach wf-u czasem biegaliśmy po cmentarzu między grobami, to było niemiłe uczucie, ale tak było.

~~Kirowy Bluszcz napisał(a): Cmentarz na pewno istniał jeszcze w latach 1975-79 i jeszcze później. Byłam uczennicą liceum ekonomicznego na ul.Komuny Paryskiej. Na zajęciach wf-u czasem biegaliśmy po cmentarzu między grobami, to było niemiłe uczucie, ale tak było.

Bajki piszesz! Siostrą braci Grimm, jesteś!?
0 Zgłoś do moderacji Odpowiedz
~~Zielonkawa Karagana niezalogowany
3 maja 2026r. o 21:53
Panie Darku.Czy aby napewmo ten cmentarz był zamknięty w 1900 r.Ja pamiętam,ze jeszcze w latach 60 tych widać było ,że był on za Niemców zadbany.Tak raczej nie wyglądałby opuszczony cmentarz.Te grobowce to były dzieła sztuki ,a nagrobki też wyglądały ze były zadbane.
0 Zgłoś do moderacji Odpowiedz
~~Zielonobrunatna Aralia niezalogowany
5 maja 2026r. o 19:05
~~Zielonkawa Karagana napisał(a): Panie Darku.Czy aby napewmo ten cmentarz był zamknięty w 1900 r.Ja pamiętam,ze jeszcze w latach 60 tych widać było ,że był on za Niemców zadbany.Tak raczej nie wyglądałby opuszczony cmentarz.Te grobowce to były dzieła sztuki ,a nagrobki też wyglądały ze były zadbane.

"Zamknięty" oznacza zakończenie pochówków i tylko tyle.
0 Zgłoś do moderacji Odpowiedz
Wypowiedz się:
Jeśli zostawisz to pole puste przypiszemy Ci losową ksywę.
Publikacja czyichś danych osobowych bez zezwolenia czy użycie zwrotów obraźliwych podlega odpowiedzialności karnej i będzie skutkować przekazaniem danych publikującego organom ścigania.
Publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników serwisu. Bolec.Info nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii i wypowiedzi, a osoba zamieszczająca wypowiedź może ponieść za jej treść odpowiedzialność karną i cywilną. Bolec.Info zastrzega sobie prawo do moderowania wszystkich opublikowanych wypowiedzi, jednak nie bierze na siebie takiego obowiązku. Pamiętaj, że dodając zdjęcie deklarujesz, że jesteś jego autorem i przekazujesz Wydawcy Bolec.Info prawa do jego publikacji i udostępniania. Umieszczając cudze zdjęcia możesz złamać prawo autorskie. Bolec.Info nie ponosi odpowiedzialności za publikowane zdjęcia.
W celu utrzymania jakości dyskusji wykorzystujemy automatyczne narzędzia analizujące treści. Posty zawierające wulgaryzmy, obraźliwe zwroty lub niebezpieczne linki mogą zostać automatycznie ukryte.
Daj nam Cynk - zgarnij nagrodę!

Byłeś świadkiem jakiegoś wypadku lub innego zdarzenia? Wiesz coś, o czym my nie wiemy albo jeszcze nie napisaliśmy? Daj nam znać i zgłoś swój temat!

Wypełnij formularz lub wyślij pod adres: redakcja@bolec.info.

Kontakt telefoniczny z Redakcją Bolec.Info: +48 693 375 790 (przez całą dobę).